Czym jest dieta Low FODMAP i dlaczego działa?

Protokół Low FODMAP (Fermentable Oligosaccharides, Disaccharides, Monosaccharides and Polyols) został opracowany przez naukowców z australijskiego Uniwersytetu Monash (dr Petera Gibsona oraz dr Susan Shepherd). Jest to najlepiej przebadany i powszechnie uznany model żywieniowy w terapii Zespołu Jelita Drażliwego (IBS) oraz Przerostu Bakteryjnego Jelita Cienkiego (SIBO). Badania kliniczne dowodzą, że odczuwalną poprawę i złagodzenie objawów zgłasza nawet 80% pacjentów.

Skuteczność diety wynika z czasowego ograniczenia łatwo fermentujących, krótkołańcuchowych węglowodanów:

• Oligosacharydów: galaktooligosacharydów (GOS) i fruktooligosacharydów (FOS),

• Dwucukrów: laktozy,

• Cukrów prostych: fruktozy (w nadmiarze do glukozy),

• Polioli: sorbitolu, mannitolu, ksylitolu i maltitolu.

Związki te charakteryzują się słabym wchłanianiem w jelicie cienkim oraz wysoką aktywnością osmotyczną. Ich eliminacja zmniejsza napływ wody do światła jelit, ogranicza nadmierną produkcję gazów (wodoru, metanu, dwutlenku węgla) oraz hamuje reakcje neurozapalne błony śluzowej. Efektem jest szybka redukcja bólów brzucha, przelewania i uczucia rozpierania.

Dla kogo przeznaczone są jadłospisy Low FODMAP?

• Osoby z IBS i SIBO: Szukające sprawdzonego, bezpiecznego i smacznego sposobu na przeprowadzenie fazy eliminacyjnej.

• Pacjenci z nietolerancją fruktozy lub laktozy: Potrzebujący zbilansowanej diety wykluczającej drażniące cukry.

• Osoby z nieswoistymi zapaleniami jelit (NZJ): Pomocniczo w łagodzeniu objawów czynnościowych przy Chorobie Leśniowskiego-Crohna czy WZW.

• Sportowcy dyscyplin wytrzymałościowych: Biegacze długodystansowi, kolarze i triathloniści, u których intensywny wysiłek fizyczny wywołuje dolegliwości żołądkowo-jelitowe (tzw. runner's trotts).

3 Fazy Diety Low FODMAP – Jak bezpiecznie przeprowadzić protokół?

Prawidłowo przeprowadzona dieta Low FODMAP nie jest dietą eliminacyjną na całe życie. Składa się z 3 etapów:

1. Faza I – Eliminacja (od 2 do 6 tygodni): Czasowe wykluczenie produktów o wysokim FODMAP. Na tym etapie bazują nasze gotowe jadłospisy, pomagając wyciszyć stan zapalny i wyeliminować objawy.

2. Faza II – Ponowne wprowadzanie (reintrodukcja): Stopniowe testowanie poszczególnych grup produktów w celu zidentyfikowania konkretnych „wyzwalaczy” objawów oraz określenia Twojego indywidualnego progu tolerancji.

3. Faza III – Personalizacja diety: Stworzenie długoterminowego, maksymalnie urozmaiconego modelu żywienia z wykluczeniem jedynie tych składników, które realnie Ci szkodzą.

Ważna uwaga dietetyka: Ścisła faza eliminacyjna nie powinna trwać dłużej niż 6 tygodni. Długotrwałe wyłącznie FOS i GOS może obniżać poziom pożytecznych bakterii z rodzaju Bifidobacterium w mikrobiomie jelitowym, dlatego kluczowe jest sprawne przejście do etapu testowania.

 

Produkty bogate w FODMAP (wykluczane w I fazie)

W trakcie pierwszej fazy diety z menu eliminuje się m.in.:

• Warzywa: Cebulę, czosnek, kapustę, brokuły, kalafior, szparagi, buraki, seler, białą część pora, strączki (fasolę, groch, soczewicę, soję), kukurydzę, grzyby.

• Owoce: Jabłka, gruszki, śliwki, czereśnie, wiśnie, nektarynki, brzoskwinie, mango, arbuza, owoce suszone.

• Nabiał z laktozą: Mleko krowie/kozie, jogurty, maślanki, sery twarogowe i wiejskie (zamieniane na wersje bezlaktozowe lub sery dojrzewające).

• Produkty zbożowe: Żyto, pszenicę, jęczmień (zastępowane ryżem, owsem bezglutenowym, komosą ryżową czy ziemniakami).

• Substancje słodzące: Miód, syrop glukozowo-fruktozowy, syrop z agawy, ksylitol, sorbitol, erytrytol.

Dlaczego warto wybrać nasze gotowe jadłospisy?

Samodzielne bilansowanie diety Low FODMAP bywa trudne i grozi niedoborami pokarmowymi. Nasze planowane jadłospisy zostały opracowane tak, aby zapewnić pełną wartość odżywczą, wysoką smakowitość oraz optymalną podaż błonnika i antyoksydantów.

Wybierz odpowiadający Ci wariant (standardowy, pescowegetariański, wegetariański lub dostosowany do refluksu GERD) oraz preferowaną kaloryczność, aby bez stresu i skomplikowanego liczenia makroskładników zadbać o zdrowie swoich jelit!